गीत: एकटी ती, सांजवेळी

सोडू नको एकटे मला सांजवेळी

श्वासात भास होती, मला कातरवेळी||धृ।  

  

   मिटल्या      पंखातून

   मिटती         गाणी
   फिटते          नभातून
   केशराचे      पाणी

व्याकूळ करे मला, घर चंद्रमोळी
सोडू नको एकटे, मला सांजवेळी||१||

थरारून हले पान, थरारते डहाळी
दबाधरून उभी दिसे, तिथे रात्रकाळी

   पश्चिमेच्या   वाऱ्यातून
   उदास          कहाणी
   दाही            दिशातून
   दाटती         आठवणी


दिव्या दिव्यात आज, दिसे काजळी
सोडू नको एकटे, मला सांजवेळी|| 2|| 
==============
अभिजित अत्रे
==============

वडाची फिर्याद

वडाचे झाड
कैफियत मांडून गेले
लोक मला दोऱ्यात
गुंडाळून गेले

माझ्याच पारंब्यांचा
आवरेना मला पसारा
ते तर जन्मांच्या
गाठी बांधून गेले

या पिंपळाचे कसे
बरे चालले आहे
फेकतो कि याच्यावर
अवघे विश्व तरुन गेले

याच्या पानांनाही
तिच्या वहीत जागा
आमच्या फांदीवर साले
घुबड शिटून गेले

नाही दिली फिर्याद
तुम्ही आता म्हणाल
मनही याचे खोडागत
निबर बनून गेले

पण खर सांगू
कधीतरी ती बघेल म्हणून
स्व:ताची जाळीजाळी होईपर्यंत थांबणे
मला नसते जमून गेले.
========
अभिजित अत्रे
===========

कणव

त्यालाही रोज दिसते
बस थांब्याच्या शेजारी
आल्युंमिलीयमच्या भांड्यात
रटरटणारी भूक


तोही होतो कासावीस
सिग्नलला जेव्हा
बालपणीच पिकलेले हात
त्याच्या गाडीचे बॉनेट पुसतात
रुपया दो रूपयांसाठी


तोही जातो शरमून
जेव्हा काही टारगट
करतात पाचकट विनोद
तिच्या टोपलीतून उचलताना
कर्दमलेले गजरे


तोही जातो गलबलून
जेव्हा त्याच्या वडिलांच्या वयाचा
लंगडा भिकारी
फिरवतो त्याच्यासमोर
एक लाचार थाळी


अशी अगणिक
दुख: टांगलेली असतात
चौका चौकात
वस्ती वस्तीत
गावा गावात
सोललेल्या बकऱ्यासारखी
उघडी नागडी


असेच काहीसे पाहिल्यावर
फिरवली होती पाठ
सिंहासनाकडे
आणि एक राजपुत्र
तुडवीत गेला होता सारे रान
बोधीवृक्षाच्या शोधात


क्षणभर त्यालाही वाटते
सिद्धार्थाच्या मागे जावे
पण प्रेषितांच्या वाटेवर
वीज अंथरलेली असते
व्यावहारिक यशस्वीतेच्या
गुढ्या उभारलेल्या नसतात
म्हणून तो
कार मधूनही उतरत नाही!


नेहमीप्रमाणेच शह देते
त्याचे विवेकी मन
त्याच्या भावनेला
आणि करते गजर
"सरव्हायवल ऑफ द फिटेस्टचा"
त्याच्या लहान मेंदूत


सिग्नलच्या पिवळ्या हिरव्या प्रकाशात
केस पिंजारलेला म्हातारा भिकारीही
त्याला आता
डार्विन सारखा दिसतो
एक रुपयाचे नाणे
त्याच्या थाळीत टाकत
तो मार्गस्थ होतो
तुमच्या- माझ्या सारखाच
=======

अभिजित अत्रे

प्रगती? ...फसवणूक.

साईबाबाच्या मुकुटावर
हिऱ्याचे कोंदण
राबणाऱ्या हातावर
आभावाचे गोंदण

देवीच्या ओटीला

चांदीचे जर
ठिगळाच्या साडीला
वेदनेचे अस्तर

समतेच्या सारीपाटावर
सेन्सेक्सच्या रेषा
निवडणुकीच्या प्रचारावर
मार्क्सची भाषा

प्रगतीच्या आलेखावर
फोर्ब्सची यादी
राजाच्या श्रीमंतीवर
भुलतात प्यादी

अढळपदी पोचवी
मर्सिडीजचा तारा
ध्रुवाला जोजवी
मेळघाटचा वारा

उबदार घरट्यात
आत्ममग्न चिवचिवाट
विद्वान दिवाणखान्यात
वांझ थयथयाट

अजून किती फसवणार आपण?
स्वतःलाच.
============
अभिजित अत्रे
=============

अंधार.

अंधार...
सूर्य उगवला कि अंधार
संपतोच असे नाही
तसा काही नियम नाही
पुष्कळदा तो चालतो
त्या सहस्त्ररेश्मिच्याच संगे
त्याचे तळपते किरण धरून
आणि अलगद उतरतो
कोठेतरी ऊन्हकळा लागून
मारणाऱ्याच्या मिटत्या पापणीत.

अंधार...
कधी कधी उफाळून वर येतो
खोल खोल पाताळातून
भूकंप बनून
तुस्मानी लाटांवर स्वार होऊन
आणि घनघोर बरसतो
ज्वालामुखीच्या धगेतून.

अंधार...
भाजून काढणाऱ्या ग्रीष्मात
तो चोरपावलांनी शिरतो
सावकारी कर्ज थकलेल्या
एखाद्या शेतकऱ्याच्या झोपडीत
आणि बसतो दबा धरून
कीटकनाशकाच्या बाटलीत
किवां लपेटतो स्वतःला
दावाच्या दोरात.

अंधार...
न्हातो काळ्या सडकांन सोबत
झिरपतो उन उन डांबरावरती
कधी फसफसून सांडतो बाहेर
करकचून दाबल्या जाणाऱ्या ब्रेकमधून
आणि अवचित प्रकटतो
एखाद्या व्हराडाच्या टेम्पोसमोर

अंधार...
बेमालूमपणे मिसळतो तो
रेल्वे इंजिनाच्या आवाजात
आणि घेऊन जातो संगे
रूळावरची काही बेसावध गाणी.

अंधार...
कितीही दिवेलागण केली
तरी तो संपत नाही
कारण
अंधार आहे एक

अपरिहार्य देण

प्रकाश भोगण्याच. 
============
अभिजित अत्रे
============

एक फर्मास फार्स.

(लोकेशन: मुंबईचा राजवाडा. वेळ: नेहमीचीच, टळून गेलेली. महाराज दिवाणखान्यात येराझारा घालत आहेत. प्रधानाने नुकताच प्रवेश केला आहे)

महाराज: प्रधानजी

प्रधान:जी.. जी. जी. जीर जी. जीर जी. जी जीर जी जीर जी..

महाराज:गाणी काय म्हणताय?. इथे माझा जीव चाललाय.

प्रधान:काय झाल राजाजी?

महाराज: काय झाले? महिना झाला. कुठे आंदोलन नाही. कुठे तोडफोड नाही. अशाने पक्ष कसा वाढणार?

प्रधान:आता म्या काय बोलनार? तुम्ही फकस्त हुकूम कराजी. मी लगोलग मोहिमेवर निघतो. पोरांना सांगून दोन चार शिन्माची पोस्टर फाडतो.

महाराज: हेच.. हेच चुकते तुमचे. तीच तीच आंदोलने. मेंदूत भूस्सा भरलाय तुमच्या.

प्रधान:पण राजाजी माझ्या टकुर्यात का पाहता? माझी बॉडी बघा ना. बॉडी बघा.चार जनांसी अजुन्बी एका टायमला हाणू शकतो मी.

महाराज:अरे रे.काय हे विचार......एक काम करा.आपले पत्रकार मित्र जाजू ना फोन लावा.त्याला सांगा आम्हाला मराठी अस्मितेचा एखादा नवीन पण ज्वलंत विषय सांग. (स्वगत)  भाषणे देवू. सभा जिंकू. उभा महाराष्ट्र दणाणून सोडू...

प्रधान:लई भारी.

महाराज:थांबा. निट एका. जाजूला सुचत नसेल तर XXX फोन करा. त्यालाही नाही सुचला तर XXX फोन करा. पण आंदोलनाचा नवीन विषय घेऊनच इथे परत या.

प्रधान:व्हयंजी

( प्रधान जातो. राजा झोपतो. लोकेशन तेच. दुपारच्या चहाची वेळ. प्रधान पळत पळत महालात येतो)

प्रधान:महा राजाजी... सुरेखा... सुरेखा..

महाराज:सुरेखा उणेकर? इथे. अजून त्यांच्या व्हीसाचे काम झाले नाही? काय ही कलाकारांची परवड. प्रधानजी मी मदत करणार. शेवटी लोक कलावंतां इथे कोण वाली?. मीच. फक्त मीच वाली.

प्रधान:राजाजी तुम्ही वाली नव्ह. वाली होण्याचा हक्क फकस्त थोरल्या राजाजींचा. तुम्ही सुग्रीव. तुम्ही धाकलं.

महाराज: खामोश. जीभ छाटून टाकीन.

प्रधान: चिडू नकाजी. पन राजाजी शेवटला सुग्रीवानेच राज्य केलत.

महाराज: ठीक आहे. धाकल्या राणींना सांगा त्या सुरेखाचे चहा पाण्याचे पाहायला. आम्ही आलोच.

प्रधान: च्या-पाणी? राजाजी कोन बी आलेला नाय.

महाराज: मग तुम्ही का बोंबलत होता आग लागल्या सारखे?.

प्रधान:ते व्हयं. ते मी म्हण म्हणालो.

महाराज: म्हण?

प्रधान:व्हयं जी. तुमच्या संगत राहून म्या बी दोन चार बुके वाचले.

महाराज: बुके नाही हो. बुक. पुस्तके.

प्रधान:तेच व्हो. त्यात एका बुकेत लिवलंय कि इंग्लिश माणसाला काय बी नवं गावल कि तो युरेका युरेका अस वारडतो. म्या त्याचे भाषांतर केल.. सुरेखा सुरेखा.

महाराज: (कपाळाला हात लावतात).. बर काय शोध लावला तुम्ही.

प्रधान:तेच सांगतोय कवा धरून. तुमच्या जाजूला एक्बी नवीन विषय सुचेना. माझी करभारीन मला म्हणाली रद्दी टाकून या. म्हणून  रद्दीच्या दुकानात गेल्तो. तिथे मला नवीन ईशाय  मिळाला. राजाजी तुम्ही कधी गेलाय रद्दी टाकाया?.

महाराज: मी रद्दी टाकायाला? मुर्खा राजा कधी रद्दी टाकतो का?

प्रधान:(स्वगतं: यांना फक्त टाकायचं माहिती.. सकाळ नाही.. रात्र नाही.. कसा वाढणार पक्ष). न्हाय.. पण जाव राजाजी. रद्दीची पिशवी उचलून बॉडी पन भारी होते. माझी बॉडी बघा. अजुन्बी एका टायमाला...

महाराज: प्रधानजी. विषयाचे बोला. तुमची बॉडी गेली तेल लावत.

प्रधान:तेच सांगून राहिलोय. आंवो रद्दीच्या दुकानात मला मराठी भाषेवर होनारा लई घोर अन्याय दिसला.

महाराज: घोर अन्याय?

प्रधान: व्ह्ययजी. लई भारी विषय. स्मिता टिकायच पाहिजे आसा.

महाराज: स्मिता नाही हो. मराठी अस्मिता.. एके दिवशी फास लावाल तुम्ही आमच्या गळ्याला.

प्रधान:राजाजी कोन्च्याबी रद्दीच्या दुकानात मराठी पेपरचा भाव इंग्लिश पेक्षा कमी असतोय. हाय कि नाही घोर अन्याय? अन हा अन्याय हजारो वर्षापासून चालू हाय.

महाराज:अरे पेपर चालू होऊन दोनशे वर्ष पण झाली नाहीत अजून. हजारो वर्ष कसा होईल अन्याय? आणि इंग्लिश पेपर मी घेतो. त्याचा कागत गुळगुळीत असतो.

प्रधान:समदा नव्हे. फकस्त रविवारी. म्या पण घेतो इंग्लिश पेपर. रविवारच्या दिवशी. दोनचार गुळगुळीत कागद असत्यात. लक्स साब्नावाणी. पन राजाजी ह्यो गुळगुळीत कागद कोनी रद्दीत टाकतच नाय.

महाराज: मग त्याचे काय करतात?

प्रधान:त्या कागदावर काय बाय फोटो असल तर ते म्या आन समदे सरदार आनी मर्द जनता ते लपवून ठेवतो. आन नसल तर माझी आन सर्वांची कारभारीन ते कागुद कपाटात कपड्यांखाली किवां ब्यागेत ठेवाया वापरते.

महाराज: जर इंग्लिश पेपरचा गुळगुळीत कागद रद्दीत जात नसेल आणि तरीही मराठी राद्दीस कमी भाव मिळत असेल तर मग आहे हा आंदोलनांचा विषय.इतके वर्ष कुणाच्याही हे लक्षात कसे आले नाही?पूर्वी असे आंदोलन झाले आहे का?थोरले महाराजांनी असे आंदोलन केले होते काय?

प्रधान:अजिबात नाय. माझ्या पोरांनी गुग्गळ का काय असतना त्या पन पायल. जाऊ का राजाजी. दोन चार दुकान आज जाळतो. पेट्रोलचीबी गरज न्हाय. कागुदाचे दुकान. भस भस पेटलं बघा.

महाराज: थांबा. घाई करू नका. सगळ्या मराठी पेपर मधील आपल्या लोकांची एंक मीटिंग घ्या. जातीने हजार रहा. त्यांचा काय विचार आहे ते बघा. त्यांचा पाठींबा घेऊनच परत या.

( स्थळ: तेच. वेळ: दुपारची. महाराज येरझारया घालत आहेत. प्रधान जड पावले टाकत येतो).

महाराज: या. या प्रधानजी. सगळे तयार आहेत न पाठींबा द्यायला?

प्रधान: नाय. आंदोलन क्यान्सल.

महाराज: क्यान्सल? काय झाले?

प्रधान:भांडान.

महाराज: भांडण? कुणाचे? त्यांना सांगा शत्रूला घाबरू नका. मी आहे.

प्रधान: शत्रू? अवो कोन शत्रू? आव आपलीच लोक एकमेकात भांडली.

महाराज: म्हणजे?

प्रधान:एका पेपरवाल्याचे म्हणणे अशे पडले कि मराठी मराठीत वेगवेगळे भाव हवे, पेपरच्या किमती नुसार. तीन रुपयाच्या पेपरचा भाव तोच आनी एक रुपयाच्या पेपरचा भाव तोच, हे बराबर नाय.

महाराज: आणी?

प्रधान:दुसरा म्हणाला आमचा पेपर प्रिंटींग प्रेसमधून थेट रद्दीत जातो म्हणूनशान आम्हाला जास्त भाव हवा. त्यांच्या पेपरची घडी पन मोडलेली नसते. लग्नात आहेरात मिळालेल्या साडीवानी कोराच असतो त्यो.

महाराज: आणि?

प्रधान: तिसरा म्हणाला फकस्त आमच्याच पेपर मध्ये नव्या बातम्या असतात आन एक्बी जाहिरात नसते.

चौथा म्हणाला कि शुद मराठी फकस्त आमच्याच पेपरमंदी.

महाराज: शेवटी काय ठरले?

प्रधान:प्रत्येकाला येग्ला येग्ला भाव हवा. आन तो भाव तुम्ही ठरवावा असे म्हतात. त्यो भाव ठरल्यावर मंग इंग्लिश पेपेरचे पहा आसा सगळ्यांचा हुकुम हाय.

महाराज: मी भाव ठरवायचे? बापरे. हे एक धर्मसंकटच आहे. काय हे. इथे महाराष्ट्र चुकतो. आपसात भांडतात. एकत्र येवून यवनांशी लढायच्या वेळेलाच दुही माजवली जाते. दुर्देव आणि काय?

प्रधान:राजाजी. साद बोलाकी. कॉंग्रेस आन यानशीपी. परवाही तुमी यवन यवन म्हणाला आन लोकांना वाटले बाबासाहेब पुरांद्रेच बोलत्यात. उगा पुढच्या टायमाला गणपतीत भाषणाला बोल्व्त्याल.

महाराज: अरे रे. हाही विषय गेला. आता काय? तुम्ही कोठे चालला प्रधानजी?

प्रधान: म्या? घरी चाललो. अन्गोलीला.

महाराज: अंघोळीला? दुपार झाली तरी तुमची अंघोळ झाली नाही?

प्रधान: सकाळच्याला केलती. पुन्यांदा करतो.

महाराज: खामोश. इथे मयत झाली नाही कुणाची. थांबा इथे. नवीन विषय शोधायचा आहे.

प्रधान:आवो म्या त्यासाठीच चाललो हाय. राजाजी तुमच्या इथे टब हाय का टब?

महाराज: टब?

प्रधान: नसेल तर बसवून घ्या. मी बशिव्लाय.

महाराज: टब? तो कशाला?

प्रधान: टब मध्ये बसा आनी सुरेखा सुरेखा म्हणा. कायतरी नवीन सूचल बघा पटदिशी.

(प्रधान जातो. पडदा पडतो)

============

अभिजित अत्रे

================

हट्ट कशासाठी?

रोज रोज जिंकण्याचा हट्ट कशासाठी?
रोज रोज धावण्याचा हट्ट कशासाठी?

रानातल्या वेलीवर फुलपाखरू येवून बसले
घरात गुलाब फुलवण्याचा हट्ट कशासाठी?

फांदीवरील पाखरू, शीळ घालून गेले

ते पिंजऱ्यात कोंडण्याचा हट्ट कशासाठी?

पौर्णिमेचे चांदणे रात्री घरभर झरले
आता चंद्र तोडण्याचा हट्ट कशासाठी?

डहाळीचा मोहर मुळांनी पाहिलाही नाही
हा  श्रेय लाटण्याचा हट्ट कशासाठी?

डोंगरातला झरा नदीत झाला रिता 

सगळे शिगोशीग भरण्याचा हट्ट कशासाठी?

शर्यतीतले घोडे गोळी खाऊन मेले
उर फुटेस्तोवर धावण्याचा हट्ट कशासाठी?

कालचे तुझे सु:ख  झाले-कुठे जुने?  
नवे दुख: शोधण्याचा हट्ट कशासाठी?
=============
अभिजित अत्रे
===============

सीता

रावणाने ओढले कधी ना ते

पदर तृणाचे
सीतेला खरे दुख:
दुसऱ्या वनवासाचे


जळल्याशिवाय कळणार कसे
मोल अग्नीपरीक्षेचे?
शरयूच्या फितूर पाण्यावर तरले
शब्द धोब्याचे


दाखले नाहीत हे
प्राचीन पुराणाचे
रामाचे बाण भेदती, हे  
अंतर युगांचे


दुभंगण्यास आसूसले अजून
काताळ धरतीचे
विहिरींच्या काठास ओले
रंग हळदीचे


हे नव्हेत अग्निदेव
हे दूत काळोखाचे
जानकीच्या पदरात अजूनी
दान निखारयाचे


हा वारसा थोर कि हे
शाप पुर्वसंचीतांचे?
सितांच्या प्रक्तानांत रुजले
झाड अशोकवनाचे
==============
अभिजित अत्रे

=============

गझल गाणे:: घर पत्यांचे कोसळाया...

घर पत्यांचे कोसळाया लागती कुठे बहाणे
तुझ्या नाकारावरी मांडीले मी  कुठे गार्‍हाणे?

पैशात भावनेस तू तोललेस जेव्हा
तेव्हा उमगे मनास माझेच खोटे नाणे

सोडून हात माझा गेलीस तू  कुठे  दूर
आठवे मला तरीही  तुझे मागे वळून पहाणे

आपल्या भेटीचे मीही ठेविले कुठे पुरावे
पसंत नव्हते तुलाही माझे झुरत रहाणे

मिटणारच होती वाळूवरची ती ओली पाऊले
साक्ष देण्याइतुके कुठेग  नारळीचे ते झाड शहाणे?

तुटणारच हा म्हणती जनही शब्द जीवघेणे
ओठावरी तरीही माझ्या फुलले नवीन गाणे

घर पत्यांचे कोसळाया.. 
========
अभिजित अत्रे
==========

गझल: आजचे सिंहासन

कोणीच गात नाही अजून भूपाळी कशी
सूर्य उगवूनही पहाट अजून काळी कशी

अंधार पिऊन सारा विझतो रोज एक तारा
राजधानीत चालली अजून दिवाळी कशी

धान्न्याने तुंबलेली कोठारे सडून गेली
वंचितांना चिंता पोटाची अजून जाळी कशी

त्यांच्या भरझारी वस्त्रांसाठी झालो आम्ही नागडे
कोणीच इथे पेटवेना अजून होळी कशी

शिक्षा शिरच्छेदाची केव्हाच ठोठावाली त्यांना
वाजेना तरी  राजाची अजून टाळी कशी

गल्लोगल्लीतून फिरती रॅंडचे वंशज सारे
बंदुकीतून सुटली नाही अजून गोळी कशी

मुजोर गार्द्यानी खूप पूर्वीच वार केले
तख्तातून नारायणाची अजून किंकाळी कशी

सिंहासना भोवती घुटमळती ही कुत्री कशी
फोडली नाही वाघाने अजून डरकाळी कशी
======
अभिजित अत्रे
======

तिची चाळीशी..

पापणीआड आज माझ्या
तोच टपोरा थेंब आहे
गहिवरून सांग पुन्हा रे
तुझे माझ्यावर प्रेम आहे

मुलांचीही संपली शाळा
चिमण्या उडणार रे भूर
भोवताली केवढा गोतावळा
तरी मन जाते दूर

छंद नोकरी आहे रे तशी
माझाही संपतो दिवस पटदिशी
रेशमाची बोचते पण ही उशी
हवी वाटते फक्त तुझी कुशी

सग्गळे सग्गळे दिलेस मला
घर आहे, गाडी आहे
मागे वळून बघ तरी
ल्याले तुझी पहिली साडी आहे

सहल नको हॉटेल नको
मल्टीप्लेंक्सची गर्दी नको
विकतच्या सुखाची आता
सोन्याचीही साखळी नको

वाढदिवसाला नको हारतुरे
अत्तराचा आता गंध सले
रुमालात लपव पुन्हा रे
सोनचाफ्याची दोन फुले

भरभरून बोल ना रे
मिठीत उचलून तोल ना रे
रस्ता ओलांडताना पुन्हा
माझा हात धर ना रे

स्वप्नांच्या पलीकडे जाता
नकोत नवीन शपथा आता
समुद्राच्या गाजे संगे
पुन्हा होऊदेत अस्पष्ट बाता

पापणीआड आज माझ्या
तोच टपोरा थेंब आहे............

सूर्य

खोल खोल दरीतील काताळावर
बसले होते काही कवि काजवे
चर्चा करीत होते मिळालेल्या टाळ्यांची
आणि न मिळालेल्या राज्य पुरस्कारांची

मीही झालो त्यात सामील
आणखी एक काजवा होऊन
आमच्यात झाले काही गट
पडले काही वैचारिक तट

माझ्या गटातल्या एकाला
दुसरा "'यमक्या" म्हणाला
आणि सुरु झाले भांडण
एक न संपणारे कांडण

अंधार बुडल्या दरीत
जेव्हा मिटले आमचे प्रकाश
त्येव्हा तो आला
त्याच्या सात घोड्यांवरून उतरून
मनुष्यरुपात.

"तुम्ही कुठे होता?
आमचे प्रकाश संपले ना?," आम्ही
"मी इथेच होतो मित्रानो
तुम्ही माझे बोट सोडलेत" तो म्हणाला.

"भांडू नका बाळानो
अजून दरी पार करायची आहे
मग डोंगर, मग हिमालय
मग जमले तर आकाश
खूप सूर्य आहेत तिथे
माझ्याहून ही मोठे
तुमच्या देहू आळंदी इतके जुने
थोडे त्यांच्याकडे पहायाला शिका
इतके नका आत्ममग्न होऊ,"

एवढे सांगून तो उठला
एक अग्निगोल होउन् झेपावला
त्याचा रथ आकाशगंगेवर स्वार होताना
सोनेरी तेजाचे काही पुंजके सांडले दरीत
आणि उडाली एक झुंबड
ते कवडसे गोळा करण्यासाठी
पुन्हा प्रकाशित होण्यासाठी
स्वयंप्रकाशित म्हणून मिरवण्यासाठी

त्यातलेच काही सूर्यकिरण वेचताना
मी सहज वर पहिले
माझ्या काजव्याच्या डोळ्यांनी
तेव्हा त्त्या तप्त लोहगोलावर
कोरलेली दिसली
पाच अक्षरे
कु ... सु.. ... मा.... ग्र.... ज
=============
अभिजित अत्रे
================

डोह

मित्रानो,
तुमचा प्रेमभंग झाला नसेल कदाचित पण आयुष्यात एका रस्त्याने जायचे ठरवल्यावर दुसरा रस्ता चालायचे राहून जाणे कुणाला टळलय? आणि, स्वप्ने तरी किती? प्रत्येक मुठीत येतेच असे नाही. गालिबची मला खूप आवडणारी एक कविता आहे. "हजारो ख्वाइशे है ऐसी कि हर ख्वाईश पे दम निकले". बघा तुमच्याही मनात असाच एक डोह आहे का? नसेल तर एप्रिल फूल समजा!
=================
डोह
एक डोह आहे
माझ्या मनात खोल खोल दडलेला
आमावस्य गूढतेत रुतलेला
पाझरणाऱ्या अंधाराने भरलेला
काळाच्या पडद्याआड पुरलेला

तसा मी तिथे फारसा नाही जात
नाही आता बसत
पुर्वसंचीताचे ओझे कुरवाळत
रमलेला असतो संसारात
आणि गर्दीतच असतो सतत

पण कधी कधी
जेव्हा खूप खूप एकटा असतो
तेव्हा जाऊन बसतो
त्या डोहाच्या काठावर
अलिप्ततेच्या काठीने सारतो दूर
साचलेले काळाचे दाट शेवाळे
आणि पाहतो आत वाकून

पायथ्याशी पडलेली असतात
काही चुरगळलेली स्वप्ने
काही न चाललेल्या वाटा

काही दुरावलेले चेहरे
काही पोस्ट न केलेली पत्र
काही पचवलेले नाकार
काही टाळलेले स्वीकार
काही अर्धवट टाकलेले डाव

काही हुकलेल्या संधी
काही हरवलेली नाती
काही गिळलेले अपमान

काही उपकारकर्त्याचे राहून गेलेले मानायचे आभार
कुणालातरी द्यायाच्या राहिलेल्या काही शिव्या
आणि हो, एकाचा न केलेला खूनसुद्धा!

बेल वाजते
अन मी घाईघाई ने उठतो
पुन्हा पसरवतो
काळाचे ते घट्ट शेवाळे
डोहावर.

दरवाजात उभा असतो मित्र
"उशीर केलास दार उघडायला?"
मी लपवत नाही
सांगतो त्याला माझ्या
डोहाची कथा

तो हसतो. म्हणतो:
माझ्याही मनात आहे असाच एक डोह
हातातून निसटलेल्या क्षणांनी भरलेला

मी ही मांडतो कधीतरी
होकार- नाकारांचा ताळेबंद
करतो बेरीज वजाबाकी
न चालेल्या वाटांनी गेलो असतो
तर कदाचित होऊ शकलेल्या फायद्याची
आणि तसेच न झालेल्या तोट्याची.

असाच एक डोह असेल
खोल खोल दडलेला
माझ्या, तुझ्या, सर्वांच्या
अगदी
तिच्याही मनात

जगत असतात माणसे
घेऊन एक जखम भळाळणारी
इतरांना न दिसणारी
ज्याची त्याला जाणवणारी
वाहत असते ती अखंड
काळाच्या जाड कातडीखाली
वेदनाहीन होऊन
अंधाऱ्या डोहात विरघळून
तसे आपण सारेच
अश्वथामा!.
=======
अभिजित अत्रे
===========

मला जाऊद्या ना घरी - आता वाजले की बारा

==========================
चांदीचे ताट मांडलेले आहे. ताटा भोवती सुंदर रांगोळी आहे. देवासमोर लावलेल्या धुपाचा मोहित करणारा सुगंध खोलीभर दरवळतोय. बिस्मिल्लांच्या सनईच्या सुरांनी घरातले वातावरण मंगलमय झाले आहे. चारीबाजूने प्रसन्नतेचा शिडकावा होतो आहे. साक्षात अन्नपूर्णा वाढायला उभी आहे. भोजन सुग्रास आहे. भूक ही लागली आहे. पण घशाखाली एकही घास जात नाहियय.

अहो जेवायला कुठून सुरवात करायची हेंच कळेनासे झाले आहे. ताटाच्या आत व बाहेर वाट्यांची चळत आहे. पंच नव्हे तर पन्नास पक्वाने आहेत. गुलाबजामच्या शेजारी रसमलई व रसगुल्ला आहे. श्रीखंडाच्या जोडीला आम्रखंड व कलाकंद आहे. बसुंदीच्या शेजारी शेवयाची खीर आणि सीताफळ रबडी आहे. गाजर हलवा, मुग हलवा, दुधी हलवा आणि जोडीला जिलेबी आहे. पुरणपोळी, गुळपोळी आणि खावा पोळी वाढून झाली आहे आणि अन्नपूर्णा विचारीत आहे " काय आणायचे?"

काय सांगावे ? काय खावे? किती खावे? मी बावचळून गेलो आहे.
सध्या पुणेकर मराठी रसिकांची अवस्था कहीशी अशीच आहे.

पुणे तिथे काय उणे? हे मान्य. पुणे ही महाराष्ट्राची सांस्कृतिक राजधानी आहे, हे ही तितकेच खरे. पण गेले दोन अडीच महिने पुण्याच्या मराठी रसिकांवर सांस्कृतिक कार्यक्रमांचा भडीमार होतो आहे. विएंतनामवर जसा बॉम्ब आणि गोळ्यांचा हल्ला होत होता तसा पुण्यात गेले दोन महिने सांस्कृतिक कार्यक्रमांचा हल्लाबोल चालू आहे. एक चांगला कार्यक्रम झाला नाही कि लगेच दुसरा. एक चांगला सिनेमा बघून होत नाही तर दुसरा त्याहूनही चांगला. जरा उसंत नाही. जर्मन बकेरीत झालेल्या बॉम्बस्फोटाच्या काळातही हे सांस्कृतिक अग्निहोत्र चालूच होते.

पुण्यात आलेल्या स्वाईन फ्लूच्या साथीने पुण्याच्या सांस्कृतिक दिनदर्शिकेची पार वाट लावली आहे. सुरवात झाली ती सवाई गंधर्व मोह्त्सावापासून. एरवी नोव्हेंबर डिसेंबर मध्ये होणारा हा संगीत जलसा. याला काही जण वधू-वर सोहळा असेही म्हणतात. वाघ-सिंह हे जसे रात्री सुळे आणि नख्या पराजत शिकारीला बाहेर पडतात तसे शास्त्रीय संगीतातले काहीही कळत नसणारी अनेक उपवर मुले-मुली रात्री शाल पांघरून इथे जमतात. आपला जोडा कुणाशी जुळतोय याचा शोध घेतात.

जरा विषयांतर होईल (ब्लॉग आपलाच आहे त्यामुळे तुम्ही माफ करालच) पण एक घडलेला किस्सा सांगतो. मागे एकदा सवाईतील बटाटावड्याच्या गाडीपाशी मी सिगरेट ओढत उभा असताना त्याच गाडीपाशी एका होऊ घातलेल्या जोडप्याच्या सवाई गप्पा कानावर आल्या.
तो:  छान झाले ना गाणे.  भैरवी म्हणजे पंडितजींचा हातचा मळ. किराणा घराण्याचे हे वैशिष्ट्यच.
(मुर्खा कार्यक्रमाचे हे पहिले गाणे आहे. भैरवी कशी असेल. आईला कधी किराणाच्या दुकानातून साधे पोहे आणून दिले नाहीस तू आणि घराण्याची वैशिष्ठ सांगतोयस. गेली तुझी विकेट-- मी मनात).
पण विकेट जात नाही. त्याच्या शालीच्या झिरमिळ्यात बोटे गुंफून
ती: " राजा. आपल्या प्रेमाची सुरवात अशीच भैरवीने होईल ना रे? (भैरवीने सुरवात? बोंबला.. मी मनात.)
पण दोघांनाही गाणे कळत नसल्याने त्यांचे सूर छान जमले. अशा 'शालीन' लग्नांना मी तेव्हापासून 'शालजोडीतील लग्न' किवा 'सवाई लग्न' असे संबोधतो.

असो. विषयांतर पुरे. सवाईवर एक वेगळा लेख लिहिता येईल. सांगायचं मुद्दा कि स्वाईनफ्लू मुळे नोव्हेंबर डिसेंबर मध्ये होणारा सवाई जानेवारीत घेण्यात आला आणि त्यांनंतर सांस्कृतिक कार्यक्रमाचा एक झंझावाताच पुण्यात सुरु झाला. तो अजून चालूच आहे. सर्व कार्यक्रम दर्जेदार. नाव ठेवायला जागा नाही. सवाई संपत नाही कि राहुल देशपांडे- कम-नाना पाटेकरांचा वसंतोत्सव. त्यात आजोबांची कट्यार नातू पहिल्यांदा चालवणार म्हटल्यावर हा कार्यक्रम चुकवून कसे चालणार?
मग अंतर्नाद, अजय अतुल, रवी शंकर, झाकीर हुसैन, फिल्म फेस्टिवल, शनिवारवाडा नृत्य मोहोत्सव , सोलो जसराज, आर्या आंबेकर आणि बालचमू, शिवकुमार शर्मा, आणि...... ही यादी संपणारी नाही.
यातले निम्म्याहून जास्त कार्यक्रम आमच्या आणि पुण्यातील इतर वृतपत्रानी आयोजित केलेले. हल्ली वृतपत्रांचा मुख्य धंदा पेपर काढणे नसून इव्हेट मॅनेज्मेंट आहे कि काय अशी शंका येते.

हे कमी होते कि काय म्हणून याच काळात अनेक दर्जेदार मराठी सिनेमे झळकले. गाभ्रीचा पाऊस, हरीश्चान्द्राची फॅक्टरी, नटरंग, रिंगा रिंगा, जोगवा आणि काही पा सारखे हिंदी ही. त्यात लिमयेना राष्ट्रीय पुरस्कार. त्याचा सत्कार. एफटीआयची पन्नास वर्षे. प्रमुख पाहुणा देवानंद. ( तो परत रात्री माझ्या ऑफिस मध्ये गप्पा मारायलाही आला होता. सत्त्यांशिव्या वर्षीही सडपातळ. नाहीतर आम्ही. फुटबॉल. हस्तोलंदन करतानाही लाज वाटली स्वता:ची). आमचे आवडते दिग्दर्शक-कम-पोलीस इन्स्पेक्टर सतीश राजवाडे यांचा नाशिकच्या वाड्यात रोज नवीन धुमाकूळ चालूच आहे. अग्निहोत्रासारखा अखंड.

असो. हे सर्व कार्यक्रम आणि सिनेमे पाहता पाहता खऱ्या पुणेकर रसिकांचा खिसा पार रिकामा झालाय. अनेक कामे खोळंबलीत. त्यात परत मार्च महिना. हा महिना सुरु होण्याआधीच माझ्यासह अनेक पगारदार रसिकांचा खिसा साफ झालेला असतो. आता तरी हा सांस्कृतिक हल्ला थांबेल अशी अपेक्षा रसिक करत होते. पण तसे होणे नाही. उद्यापासून अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलन चालू होतंय.

आपल्या सर्वांचे मित्र आणि संमेलनाचे स्वागताध्यक्ष डॉ. सतीश देसाई यांनी पंचतारांकित हॉटेलमध्ये बोलवून जेवणाबरोबर आग्रहाने निमंत्रण दिले आहे. तरी काही जणांना राग आहे कि घरी येवून आमंत्रण का दिले नाही. साहित्यिक सुद्धा कधी कधी अतीच करतात. तुम्ही काय अमिताभ बच्चन आहात का सचिन तेंडूलकर, घरी येवून निमंत्रण द्यायला? या सगळ्या टीका- खुलाशात इतका वेळ वाया गेला कि चियर गर्ल्सना संमेलनास आणायचे राहून गेले. पुणेकर रसिक खरेच एका अभिनव कार्यक्रमास मुकले.

कल्पना करा. कवी कट्ट्यावर काही कवी त्यांच्या कवितेचे काही स्वप्नील शेर म्हणतायत आणि प्रत्येक शेर झाल्यावर चियर गर्ल्स नाचत आहेत. संमेलनाला एक नवी दिशा मिळाली असती. पेपरवाल्यांचे काही कळत नाही. नवीन काही केले कि म्हणायचे हे प्रथेला धरून नाही आणि प्रथेप्रमाणे कार्यक्रम ठरवले की म्हणायचे '' तेच ते आणि तेच ते".

"तरी तुम्हाला विचारले होते. सल्ला मागितला होता कि काय कार्यक्रम ठेवू. तेव्हा नाही हा ब्लॉग साहित्य विषय आठवला," एक आयोजक मला उद्विग्न होऊन सांगत होते. नाही कळत आम्हाला. (चला कबूल करत आहेत हे ही नसे थोडके.)

संमेलन चांगले पार पडो. अहो शेवटी आपल्या पुण्यात होते आहे. फार वस्त्रहरण केले तर आपल्याच शहराची अब्रू जायची. फार नका खोदू राव, आता दिली आहेत ना सूत्र त्यांच्याकडे. पुण्यात नदीकाठच्या एका रस्त्याचे टेंडर २०० कोटीच्या वर गेले आहे. सरस्वतीच्या बाजारात लक्ष्मी फिरून फिरून किती फिरणार? एखादी पेटी इकडे तिकडे. जरा दुर्लक्ष करा राव.

तर मित्रानो आमचे पुढचे तीन दिवस संमेलनात जाणार आहेत. पण माझ्याच नाही तर अनेक पुणेकर रसिकांच्या मनात प्रश्न आहे " घरी काय सांगायचे?" . गेले दोन महिने हे असेच चालू आहे. रोज एक नवा कार्यक्रम, रोज नवा सिनेमा. संमेलनानंतर तरी हे काही काळ थांबेल ना?

हे सर्व कार्यक्रम दर्जेदार आहेत यात काही शंका नाही. नवीन मराठी सिनेमाही पूर्वीच्या तमाशाप्रधान सिनेमांपेक्षा खूप खूप वेगळा आणि अदभूत अनुभव देतो आहे. संमेलनही चांगलेच होईल.
पण त्यानंतर तरी हा सांस्कृतिक भडीमार काही काळ थांबवा. अहो, एखादी चांगली गोष्ट आणि सौदर्य उपभोगायालाही वेळ हवा. भोजन कितीही सुग्रास असले तरी अपचन झाल्यावर काय खाणार?

दर्जेदार कार्यक्रमांची ऐश्वर्या रोज रात्रीच पुणेकर रसिकांना खुणावते आहे. हात धरून बैठकीला बसण्याचे निमंत्रण देते आहे. पण कातावलेला पुणेकर रसिक तिचा नाजूक हात आता बाजूला करतोय आणि अजीजीने म्हणतोय : "मला जाऊद्या ना घरी.... आता वाजले की बारा,".
===============
अभिजित अत्रे
=====

नवक्रांतीचे गाणे

पैशाकडे पाठ फिरवून कष्टकरयांच्या जीवनात आनंद फुलवणाऱ्या
समाजातील खऱ्या श्रीमंत मत्रांसाठी आणि पोलिसांनी केलेले बलात्कार, बांधकाम व्यावसायिक व पुढारी यांचे साटेलोटे, शेतकऱ्यांचे हाल आणि शिक्षणसम्राटांच्या पदरी बांधलेल्या विद्वानांकडे पाहून ज्यांचे मन उद्वेगाने भरते त्या माझ्या समविचारी मराठी पत्रकार मित्रांनसाठी हे एक नवेकोरे "नवक्रांतीचे गाणे". 
प्रतिक्रिया तर द्याच पण जमले तर एक चाल ही द्या.
=====================
नवक्रांतीचे गाणे
===========
पिचणाऱ्या मनगटाच्या
मुठी आता वळू दे
गोठणाऱ्या नसा नसातून
आता वीज वाहू दे || धृ ||  

उन्मत्त फार झाले
राजाचे हे शिपाई
कोवळ्या कळीस डसले
हे शिशुपाल, हे कसाई
यांच्या पापाचा घडा आता भरू दे
वचन आता मोडू दे, आता सुदर्शन सुटू दे || 
मुठी आता वळू दे-- आता वीज वाहू दे || धृ ||

प्रल्हादाच्या शिवाराचे
तुटले बान्ध कारे
इमले इमारतींचे
रक्षिती हिरण्यकश्यपू सारे
खांबा खांबाना येथल्या आता तडा जाऊ दे
उंबरठे आता माखू दे, आता नृसिंह प्रकटू दे ||
मुठी आता वळू दे-- आता वीज वाहू दे || धृ ||  

दबा धरून बसल्या आहेत
अजुनी झुंडी गिधाडांच्या
महाराष्ट्राला लुटत आहेत
फौजा दिल्लीतील यवनांच्या
सह्याद्रीच्या कड्याकपारीतून आता वादळ धुमसू दे
आता शिवबाची भवानी पुन्हा तळपू दे || 
मुठी आता वळू दे-- आता वीज वाहू दे || धृ||  

शिल्लक ना चार नाणी
आणि घरी मुलीचे कार्य
विहिरीत नाही पाणी
अणि झारीत शुक्राचार्य
माझ्या या शेतकरयचे हे दैन्य आता संपू दे
आता बलरामासवे कुबेर नांगर धरू दे ||
मुठी आता वळू दे-- आता वीज वाहू दे || धृ || 

शिक्षणसम्राटांची फिरते इथे टोळी
दारात आर्यभट्ट, घेउन उभे झोळी
लाचार पंडित हे, करतात आता दलाली
यांनी सरस्वतीचीही लावली इथे बोली
आता या अभिमत द्वारका बुडू दे
सांदीपनीच्या आश्रमात पुन्हा सुदामा शिकू दे ||  
मुठी आता वळू दे-- आता वीज वाहू दे || धृ ||

कैदेत रावणाच्या का
आहेत अजुनी सीता
जळणार कश्या या लंका
हनुमान पहारा देता
आता प्रत्यन्च्यावर ब्रम्हास्त्र चढू दे
वनवास आता संपू दे, आता राम जिंकू दे
मुठी आता वळू दे-- आता वीज वाहू दे || धृ || 

आजचे हे राज्य कलीचे
उद्या टिकणार नाही
सूर्य येथल्या तरुणाईचे
अंधारात बुडणार नाही
कष्टकऱ्यांच्या अंगारातून विष्णू अवतरू दे
युद्ध आता होऊ दे, आता रक्त सांडू दे||  
मुठी आता वळू दे-- आता वीज वाहू दे || धृ||  
===========
अभिजित अत्रे
=========

कविता:-- ते चार मृत्यू

ते चार मृत्यू 
===============
ठरवले होते मेल्यावर
एकदा बसायचे चित्रगुप्ताबरोबर
चाळायची त्याची चोपडी
सोडवायची ती कोडी
मृत्यूची.

ते चार मृत्यू
मनास सतत सलणारे
डोक्यात पिंगा घालणारे
तर्क वितर्क जाळणारे
प्रश्नचिन्हातच उरणारे
ते चार मृत्यू

ठरवले होते
विचारायचे त्याला

असा कसा तो धुमसला वारा
आभाळातून ढळला तारा
खरेच का ते विमान पडले
का आझाद साधू बनून दडले?

ठरवले होते
विचारायचे त्याला

का झोकाळाला आसमंत सारा
विझला कसा जय जवान जय किसानचा नारा
खरेच हृदयाचा ठोका बंद झाला
का ताश्कंदमध्ये होता विषाचा पेला?

ठरवले होते
विचारायचे त्याला

का टाकली फुलराणीने उडी
का थांबली नाही ती आगीनगाडी
कशी तुडवलीस रूळावरती तू तरी
हरिततृणांची मखमल सारी?


ठरवले होते
विचारायचे त्याला

असे कसे धजावले गुरुजींचे मन
का घेतले त्यांनी मृत्यूचे महाचुंबन
किती साधना अन राष्ट्रभाषा
मग कोणती होती निराशा ?


ठरवले होते
विचारायचे त्याला
पण नाही विचारणार आता

अनेक सुभाषचंद्र कोसळलेत
मिग विमानांच्या शवपेटीत
काळाच्या खोल खोल गर्तेत

लालबहादूर शास्त्रींच्या मागे चाललेत
शेतकऱ्यांचे तांडे, भांबावलेले
मरूनसुद्धा पाशात लटकलेले

निशब्द झाली आहेत बडबडगीते
भारत इंग्लिशस्कूलच्या सहलीची (*)
फुरसुंगीच्या रुळांवर विखुरलीत
पाने बालकवींच्या कवितेची

आणि या साने गुरुजींच्या भूमीत
हे झाले आहे रोजचे
एक श्याम आईचे बोट सोडतोय, कायमचे

ठरवले होते
विचारायचे त्याला
पण नाही विचारणार आता
चित्रगुप्ता
मी तरी किती किती कहाण्या ऐकणार
आणि तू तरी काय काय लिहून ठेवणार
========
अभिजित अत्रे
============

(*):-- साधारण पंधरा वर्षापूर्वी फुरसुंगीच्या रेल्वेफटकातून जाताना शिवाजीनगरच्या भारत इंग्लिशस्कूलची सहलीवरून परतणारी एक बस रुळावर फसली. भरधाव वेगाने येणाऱ्या रेल्वेने ही बस उडवली. पाचावी सहावीच्या मुलांची सत्तावीस किवा जास्तच प्रेते मी त्या दिवशी पहिली. आठवले कि अजून अंगावर काटा येतो. पिवळे तांबूस उन कोवळे म्हणणरे, फुराणीला जोजवणारे बालकवीही वयाच्या २८व्या वर्षी असेच रेल्वेखाली पडून गेले. ती आत्महत्या होती कि अपघात हे मराठी कवितेला कधीही न सुटनारे कोडे.
===========

गम्मत गाणी (भाग -- २)

गम्मत गाणी गम्मत गाणी
थोडी बासरी बाकी पिपाणी
नाही बट्टा, थोडी थट्टा
थोडी मस्करी, नाही कुस्करी
गम्मत गाणी गम्मत गाणी
थोडी बासरी बाकी पिपाणी
(भाग -२ )
=======================
मंडई ते अनिल पानवाला
बंद झाले कट्टे
ओंस पडले पार
लग्नानंतरही का सोसवेना
यांना जागरणाचा भार?

स्वारगेटची भेळ
आणि ऑफिसची वेळ
याचा म्हणे आता
जमत नाही मेळ

पाव सॅंपलने  म्हणे आता
असिडिटी होते फार
खिमापाव ही आता
यांना तिखट लागतो यार

भेटले कि लगेच यांना
घरी जाण्याची घाई
म्हणतात उशीर झालाकी
दार उघडत नाही बाई

चाळिशी झाली तरी
बायकोची वाटते भीती
रिंग वाजली की
पळापळ होते किती

याची वाढलीय शुगर
त्याची बिघडली फिगर
कारणे काही संपत नाहीत
मैत्रीची राहिली ना  कदर

मंडईच्या काट्यावर
भरायची एक शाळा
पुण्यातील अफवांचा
पिकायचा तिथे मळा

जेव्हापासून बंद झाला
खन्नांचा तो रात्रीचा चहा
डेक्कनचा अनिल घेतो
पूना मसाल्याचे दहा!
====
प्रेस ते बँक: इकच दुख:
पेरलेल्या रोपाचे        
झाले मोठे झाड
गड्या तरी सांगितलेले    
वेळेवर पाड
'अलर्ट' नाही राहिले    
त्यांची बंद झाली फाइल
अनेकांच्या चेहऱ्यावरचे        
आज लोपले 'स्माइल' !
=====

अध्यक्ष
संघाचा तो प्रतिष्ठित वस्तरा
त्याने आवरला आपला बिस्तरा
त्याला म्हणाली एक उजेड कात्री
काय येणारका  निवडणूकीच्या रात्री
देते अध्यक्षपदाची खात्री
नको म्हणाला वस्तरा
आता तुमचे तुम्हीच निस्तरा
======

कसब्याचा गडकरी
कसब्याचा किल्लेदार
मोठा हुशार
गडाकडेला बसून
चाकुला लावतो धार
विरोधकांनी जेव्हा पत्करला
'बाळा-टू' बनण्याचा विडा
नारायणपेठेच्या सरदाराने
जवळ केला राजवाडा
=======

दारूचे  पुणे
दारूवाला पूल ते बाटलीवाला गार्डन
हा रस्ता नसे थेट
माडीवाले कॉलोनीतून
दिसेल कसे क्वॉर्टरगेट?
सभ्य सुसंस्कृत पुणेकरांना
चालतो ताडीवाला रोड
मला मात्र सांगतात
आता दारू सोड 
=====
अभिजित अत्रे
========

गम्मत गाणी (भाग--१)

मित्रानो,

हा आहे एंक (अ)काव्य प्रयोग.
थोडी कविता आणि थोडी गम्मत.
मिसळ हो.
बघा आवडते का.
आणखी एंक.
यात कुणाची टिंगल नाही.
हि आहेत गम्मतगाणी.
वाचा आणि विसरा. 
आमचे एंक पुण्याचे श्रीमंत मित्र आहेत. रोज ते नवा नवा कोट घालतात.
रोज एंक पार्टी. रोज नवा कोट. पण, आतला सदरा तोच.
त्यांच्यावरचे हे पहिले गम्मतगाणे.

वैधानिक सूचना: इतरकोणाशी साधर्म्य आढळल्यास तो निव्वळ योगायोग समजावा!.
======================================
गम्मत गाणी गम्मत गाणी
थोडी बासरी बाकी पिपाणी
नाही बट्टा, थोडी थट्टा
थोडी मस्करी, नाही कुस्करी
गम्मत गाणी गम्मत गाणी
थोडी बासरी बाकी पिपाणी
==============
गाणे पहिले:
===============
खरा कर्ण
झर झर झरल्या श्रावणधारा
टप टप पडल्या मोतियाच्या गारा
चिंब चिंब आसमंत सारा


तरीही याचा तोच सदरा !


धुंध धुंध करी मृदुगंधित वारा
गर्जत गर्जत बरसती जलधारा
नाच नाचती मोर लेवून नवा पिसारा


तरीही याचा तोच सदरा !


भिरभिर भिरभिर फिरला वारा
सरसर सरसर चढला पारा
चिकचिक चिकचिक घामाच्या धारा


तरीही याचा तोच सदरा !


देवही आज खजील जरा
म्हणती आमचे चुकलेच जरा
कर्णापेक्षा याने बरा


सांभाळला असता कवचकुंडलांचा भारा!


आली नसेल का आज बाई ?
का झाली असेल खूप घाई ?
वाशिंगमशीनचा का उडाला फ्युज़ ?
का हा होता खूप कंनफ्युज़ ?


सुटता सुटेना हे कोडे
गुपित हे सोडवना गडे
प्रश्नाचे हो पडती सडे
खंडोबाला घातले साकडे


एके दिवशी झाला येळकोट
उत्तर सापडले सरळसोट
मिळतो याला रोज नवानवा कोट
का बदलेल मग तो बुशकोट !
=============
अभिजित अत्रे
=============

अत्रे म्हणे: अप्रेझलचे अभंग शो(श्लो)क

रीसेशन आले | सेन्सेक्स पडले
राजू घरी गेले | शिक्षामात्र मला || १||

पगार कापला | भत्ताहि छाटला
करहि वाढला |  अपरीमित || २||

चाले हप्त्यांचा नांगर |  वाढे कर्जाचा डोंगर
मित्रहि उधार |  देईनात || ३||

काळोख दाटे |  खिसा माझा फाटे
महिना वाटे  |  खूप मोठा || ४ ||

मालक भुंकती | जमा खर्च मांडती
पिंकस्लीपची भीती |  सदोदित || ५||

वर्ष आले-गेले | चैतन्य लोपले
ब्यालंस संपले | बँकेतले || ६||  

तरी केले काम |  घाळला घाम
मुखातही राम | ठेवियला || ७||

अंगी नाना कळा | पण धाडसनाही बाळा
पुन्हा मालकाचाच मळा | फुलवला || ८||  

शेअर वाढले |  अप्रेझल आले
मोर नाचले |  मनी थुईथुई || ९||

देवाला साखर |  साहेबाला मखर
कामाची पाखर |  परि वायागेली || १०||

बंगाली लॉबी |  मल्लू बॉबी
मराठी डाळ-कोबी | इथे शिजेचनां || ११ ||

दाखवली तळमळ | केली पळापळ
तरी माझा परिमळ |  दरवळेचनां || १२||


आधीच जो वेलपेड |  त्यालाच वरची ग्रेड
आमची तडफड  | जाणवेचना || १३ ||

अत्रे म्हणे आता:--

काढू नको गळा | कोणा न कळवळा
नोकरी कैवल्यसोहळा | समज आता || १४||

जाळ मोहाची लंका |  वाजव परमार्थाचा डंका
भवितव्याची शंका | धरू नको || १५||

ज्याने दिली चोच |  तोच देईल रे चारा
विठ्ठलावर भार सारा |  टाक आता || १६ ||  
====================
विठ्ठल विठ्ठल विठ्ठल विठ्ठल विठ्ठल विठ्ठल
=========
पुणेकर बुवा तळटीप लिहित नाहीत. पाटी लिहितात. पुण्याबाहेरील वाचकांसाठी हि पुणेरी पाटी:
"टाक आता" हा जरी सर्व दुखण्यान्वरचा जालीम व अक्सीर इलाज असला तरी त्याला प्रायोजक लागतो. नाहीतर आधीच उल्हास त्यात फाल्गुनमास अशी अवस्था व्हायची. प्रायोजक नसल्यास या शब्दाचा वेगळा अर्थ काढू नये. आधीच्या ओळीशी जुळवून वाचा-- अत्रे म्हणे)
=======

Tendulkar and my bread

It seems that there is no dearth of cynical people in our country. I am appalled by the long chats and messages which have flooded the home page of my facebook this afternoon, deliberating and questioning the greatness of Sachin Tendulkar’s double ton at Gwalior yesterday.

There is a possibility that many of you may have already seen these “intellectual exchanges” as those who participated are our common friends. But for those uninitiated let me tell the gist.

While the world is celebrating Sachin Tendulkar’s double ton, the first man to do so in the history of cricket, these intellectuals are trying to drive home the often repeated point that we Indians are idol worshipers. Instead of saluting ‘Sach’ a towering performance they have raised two new objections over the master blaster’s golden innings.

Here is the first one:
“Sachin was agitated when Dhoni was scoring runs for the team and this establishes that he was playing for his personal record,”:
Now, that’s typical of these hypocrites. Tendulkar’s 200 effort was for self and the 60 odd runs by Dhoni were for the team? How?.

Sadly, this is not for the first time that I have heard this absurd argument. In the past too whenever Tendulkar had it big, I have heard them saying: “It was not in the second innings” ; “ It was in Asian sub continent,” “This was the first one away but the bowling attack was weak,” “ Pata wicket hoti re”. . etc etc

There is a tribe which takes pleasure in antagonising our heroes. They do it with a deliberate purpose. Firstly, it helps them to stand out, people look at them in awe..hey here is someone who is talking something different than the lesser mortals.

I had thought that Tendulkar’s 200 has silenced these critics once for all. It was not to happen. They still feel that Tendulkar looked agitated while Dhoni was scoring and that he desperately wanted strike for carving a yet another personal record.

To me Tendulkar never looked agitated. Tendulkar was as clam as a champion should be. It is another matter that thousands of his fans were agitated since Dhoni kept him away from strike for three final overs. Anxiety had gripped all of us (Tendulkar fans) and we are not denying the fact that at that moment we were more interested in Tendulkars one run and not Dhoni’s sixes.

And, why not? Had Dhoni given Tendulkar the strike early, he would have easily scored 215-220, a near impossible target for the next generations of cricketers. We are happy because even after these odds -- including the one posed by Dhoni, which got averted thanks to the brilliant fielding by South Africa -- Tendulkar managed to keep his date with the history. He scored half the runs on the board and was given man of the match, I think that’s enough to settle your first objection.

Second: One ‘intellectual editor’ has commented that we Indian’s create god out of men. He has reportedly said that we have turned Tendulkar into a “gladiator” but he and his records will not help the people in India win their daily battle for bread!.
Now, this is something very very cynical. Unfortunately, my socialist friends are writing paras and paras supporting this non-cricketing argument. Going by this logic they may even hold Sachin guilty for the malnutrition in Melghat.

My dear critic we perfectly know that watching cricket will not give us bread nor any other materialistic pleasure. Do you really want to know why we watch him bat? The answer is very simple: It makes us happy. His hundred instills in us a sense of pride. A sense of satisfaction.
Dear ‘intellectual editor’ you may not be able to fathom this pleasure because it can not be compared with the pleasure one gets after pigging around.

True. “Gladiator” Tendulkar and his records will not help me and hundreds of his fans to win our daily battle for bread.
But my dear friend life is not all about winning bread.
Had that been the case we would be still living in caves as tribal’s.
========
Abhijit Atre
==========